The Sunday Times Literary Awards: Non-fiction Longlist
There are no products in this collection. Keep on shopping.
FREE delivery to all EXCLUSIVE BOOKS stores nationwide. FREE delivery to your door on all orders over R450. Excludes all international deliveries.
There are no products in this collection. Keep on shopping.
As ek Mariette Wenhold se Myner van my hart in een woord moet opsom, sou ek sê dit is intens. Waarom sê ek so? Hoofsaaklik omdat die onverwerkte trauma waarmee Katarien Roos spook, veel erger is as dit wat mens normaalweg in ’n romanse teëkom. Ek het iets redelik aardskuddend begin vermoed toe sy nie by haar huis kan ingaan nie.
Haar volatiele geaardheid, wat ’n paar maal lei tot uitbarstings of onversetlike optrede, kan ook grotendeels toegeskryf word aan dit wat in haar verlede gebeur het en haar genoop het om Suid-Afrika te verlaat. Die skrywer gebruik hierdie element om deurentyd afwagting en spanning te skep deurdat die volle waarheid nie sommer vroeg in die storielyn onthul word nie.
Verder is die liefdestoneel ook nogal intens. Armand du Toit is ’n held waaroor menige romanseleser sal swymel. Hoewel Katarien haarself as “emosioneel onbeskikbaar” beskou (p.141) is hy presies die man wat sy nodig het om deur haar skanse te breek. Hy, en ’n predikant wat as berader optree.
Familiebande kry baie aandag in hierdie verhaal en die tienerseun laat mens sommer weer glo in die jeug. Tweede kanse, op enige ouderdom, laat ’n romantiese leser sommer goed slaap as jy die boek neersit.
Misverstande is volop in romantiese verhale. Dit gee vir ’n skrywer lekker materiaal om die storie mee te weef. Beslis só in Ballade van die liefde, die nuwe Romanza deur Mari Roberts.
Ons vind die hoofkarakter, Carli, in Botswana, waar sy werk by Die Park, ’n privaat wildtuin langs die Kgalagadi. Sommer uit die staanspoor is dit duidelik dat sy hier wegkruip, maar die wat en hoekom word nie sommer dadelik uitgelap nie. Daar is ’n lieflike dogtertjie betrokke en ’n oupa en ouma waarvoor sy baie lief is.
Die storielyn kry momentum wanneer ’n toergroep by die lodge aandoen en die rede vir haar jarelange wegkruipery, skielik voor haar staan. Mens wil aggressie te wagte wees, maar Ruben verras met vasberadenheid en geduld wat voortduur totdat al die misverstande opgeklaar is.
Die skrywer het goed daarin geslaag om spanning en afwagting te skep, en die gelukkige einde is besonder bevredigend. Knap gedaan, Mari.
Cecilia Nortjé se nuwe Romanza, Maanskyn en brandewyn, voldoen aan al die vereistes vir ’n geslaagde romanse. Die held en heldin ontmoet vroeg in die storie, die vonke spat behoorlik, maar daar is dadelik ’n onderliggende aantrekking wat mettertyd al hoe duideliker manifesteer.
In pas met die moderne romanse is die heldin, Beatrix, of Trix of Bea, afhangende van watter hoed sy dra, ’n sterk vrou wat haar nie laat intimideer deur die eienaar van die buurplaas nie. Ray, wat die Landauer Distilleerders bedryf, is ook ’n goeie voorbeeld van ’n baie aantreklike romantiese held, kompleet met goeie maniere en ’n wens om Trix se plasie te bekom.
Dit is dan juis ook laasgenoemde visie wat die sluwe antagonis gebruik om onmin te bewerk tussen Trix en Ray. Nodeloos om te sê, is die sukses van Skye se plan van korte duur en seëvier die liefde.
Terwyl daar kosbare lewenslesse en leergeleenthede opgesluit is vir jongmense in ’n boek soos Die seun met die swaeltjie, is dit die onthou van lank gelede wat my met ’n intensiteit kom aanval het met die lees daarvan.
Ek is ’n produk van Johannesburg in die sestigs en sewentigs, daar gebore en grootgeword. Parkstasie en die Nelson Mandelabrug ken ek, en Hillbrow… Saam met jeuggroepe Vrydagaande daar gaan rondloop. Daarom het ’n ongelooflike hartseer my getref om saam met Tumelo en Dikeledi die groot stad, soos dit deesdae daar uit sien, te gaan ontdek.
Ons is almal bewus van die uitdagings van enkelouers van alle rasse, maar om die statistieke so swart op wit te sien, is ontnugterend. Verder is daar talle kinders, soos Tumelo en Dikeledi, wat nie een nie maar albei ouers verloor, een aan die dood, die ander aan hulpeloosheid. “Huise sonder ouers. En nou is hulle ook een.” (p.69 e-boek)
Die storielyn is veel meer as die verhaal van ’n swaeltjie wat liefdevol versorg word totdat sy herstel en weer kan vlieg. Dit is ook die grootword van Tumelo, wat nog tot op hede getwyfel het aan sy eie vermoëns. Daar is ’n oortuiging wat hom noop om sy pa te gaan soek: “Almal is besig om self te verdrink. Hier is soveel hartseer. Mense sonder werk. Swanger tieners. Drank. Inbrake. Huise sonder ouers.” (p.85 e-boek)
Die skrywer balanseer die swaar met ’n paar elemente wat mens opnuut laat glo in ubuntu, aan medemenslikheid. Soos ’n taxibestuurder wat kinders kosteloos laat saamry, bure wat omsien na mekaar.
Die seun met die swaeltjie is sopas aangewys as die wenner in die Lapa Jeugromankompetisie. Die teikengroep is jongmense van ongeveer 11jaar en ouer, maar beslis nie daartoe beperk nie. Baie geluk aan Fanie Viljoen met hierdie prestasie.
Sunet du Plessis is ’n indrukwekkende nuwe stem in Afrikaanse romans. Sy is wel deeglik onderlê in die taal en skryfkuns, weliswaar met artikels en kortverhale en gewapen met ’n BA in tale. Groete uit Skotland is haar debuutverhaal en wel in die geestelike fiksie genre.
Vergelyk jy die skrywer se biografie met dié van die fiktiewe karakters in die storie, is daar genoeg parallelle om te verseker dat die storielyn geloofwaardig is. Frances beleef ’n pynlike ontnugtering wat haar noop om Skotland toe te gaan, na waar haar oorlede ma se wortels lê. Die manlike hoofkarakter wat sy daar ontmoet, is ook ’n Suid-Afrikaner, ’n jong predikant met ’n groot trauma in sy verlede – die besonderhede waarvoor die leser moet wag tot byna aan die einde van die verhaal.
Een van die boublokke van die storielyn, is die kontroversiële kwessie van homoseksualiteit. Die skrywer hanteer dit sensitief sodat geen leser, wat jou oortuiging mag wees, sal aanstoot neem nie. ’n Verdere bousteen is die feit dat slegte dinge ook met goeie mense gebeur. Verhoudings wat op verskillende maniere uitgedaag word, is volop in die ryk storielyn.
‘n Beeld wat my bybly, is dié van skanse wat mense om hulself bou. “Ons kan nie die skanse wat mense om hulle bou met die geweld van ons oortuigings afbreek nie. Maar, ons kan oorstap en by hulle vuur gaan sit, na hulle luister en dáár wees vir hulle.” (p.182)
Groete uit Skotland is uitgegee deur Luca, die geestelike druknaam van Lapa Uitgewers.
